Kamer bezorgd over aan banden leggen van Wob

De Tweede Kamer is bezorgd over het voornemen van minister Donner van Binnenlandse Zaken om het opvragen van overheidsinformatie door burgers, journalisten en wetenschappers aan banden te leggen. De minister vindt dat er te veel 'oneigenlijk gebruik' van wordt gemaakt.

Donner deed zijn uitspraken dinsdagavond in het kader van de Dag van de Persvrijheid. Verzoeken op grond van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) moeten volgens Donner niet worden gehonoreerd als ze gaan over het proces dat voorafgaat aan een besluit. Alleen het besluit als 'gemeenschappelijk product' valt volgens Donner onder de openbaarheid van informatie.

Verder stelde hij dat de kosten voor het openbaar maken van bepaalde overheidsinformatie soms niet opwegen tegen de 'winst' van openbaarmaking. Donner: 'Verzoeken zijn nu soms een schot hagel in de hoop dat één korreltje raak is. Tientallen ambtenaren hebben daar een dagtaak aan; dat is geen efficiënte tijdsbesteding.'

Ook vindt de minister dat 'oneigenlijk gebruik' van de Wob moet worden tegengegaan. Zo zou het doel van sommige verzoeken enkel zijn om de dwangsom te incasseren die de overheid moet betalen als zij de informatie te laat levert of om de besluitvorming te frustreren.

In principe is alle overheidsinformatie voor iedereen openbaar. Niet alle informatie wordt echter door de overheid zelf gepubliceerd. Met een beroep op de Wob uit 1980 kan deze informatie worden opgevraagd, tenzij die valt onder een van de uitzonderingsgronden.

Donners opvatting van openbaarheid van bestuur is 'een gesloten loden deur', volgens Tweede Kamerlid Mariko Peters (GroenLinks). Zij wil een debat met de minister. Kamerlid Pierre Heijnen (PvdA) staat hier vierkant achter: 'De minister gaat uit van 'geheimhouding, tenzij..., terwijl het idee van de Wob moet zijn: 'openbaarheid, tenzij'.' Ook de VVD en het CDA geven aan dat transparantie voorop moet staan.

Journalistenvakbond NVJ noemt Donners uitspraken 'zorgelijk'. Informatie over wat aan de overheidsbesluitvorming vooraf gaat, is volgens NVJ juist cruciaal om de macht te controleren. Algemeen secretaris Thomas Bruning: 'Zo kun je bijvoorbeeld controleren of belangen van bedrijven of bepaalde personen invloed hebben gehad.'

Bruning stelt dat als Wob-verzoeken te veel werk kosten, de overheid eerst bij haarzelf te rade moet gaan. 'Zorg als overheid eerst maar eens dat je informatievoorziening goed is. Dan is het niet nodig om zo veel ambtenaren erop te zetten.'

Een woordvoerder van het ministerie van Binnenlandse Zaken wil nog niets kwijt over de precieze plannen van Donner. Eerst wil de minister de Tweede Kamer inlichten. De partijen willen het debat met de minister afwachten, maar geven aan gereserveerd te zijn over het aanpassen van de wet. CDA-Kamerlid Ger Koopmans: 'Ik zit niet op het puntje van mijn stoel om de Wob te wijzigen vanwege de werkdruk van de overheid.'

Retour Startpagina
Retour Krantenartikelen
Retour Ikmaakmezorgen-artikelen